Wskazówki żywieniowe

Kilka prostych wskazówek żywieniowych

  • Jedz 4-6 mniejszych posiłków dziennie, bogatych w składniki odżywcze, zamiast trzech większych posiłków.
  • Wybieraj żywność z różnych grup pożywienia, zwracaj szczególnie uwagę na te, które są świeże.
  • Kiedy napełniasz talerz, staraj się dostarczyć około dwóch trzecich przyjmowanych kalorii z węglowodanów, a około jedną trzecią z białka. Nie martw się, tłuszcze się same o siebie zatroszczą.
  • Podziel ilość białka, jaka jest ci potrzebna danego dnia na liczbę posiłków, które spożywasz i upewnij się, że konsumujesz co najmniej taką ilość w każdym z tych posiłków.
  • Węglowodany złożone (kasze, makaron) są lepszym źródłem energii o przedłużonym działaniu niż cukry proste. Właściwie to ogranicz spożycie prostych węglowodanów (cukrów).
  • Uważaj na ilość spożywanego tłuszczu, szczególnie tłuszczów nasyconych (głównie zwierzęcych).
  • Kiedy trudno jest zjeść jakiś normalny posiłek, korzystaj z suplementów. Smaczny posiłek proteinowy może zmienić prosty sok pomarańczowy w bogaty w białko shake.
  • Trzymaj zdrowe przekąski pod ręką w domu i poza nim (np. w porze lunchu).
  • Ogranicz spożycie napojów alkoholowych. Zawierają 7 kalorii w gramie i nie mają żadnych wartości odżywczych.
  • Upewnij się, że jesz posiłek bogaty w węglowodany złożone na co najmniej dwie godziny przed treningiem. Natychmiast po treningu zjedz wysokobiałkową bogatą w węglowodany przekąskę (szczególnie odpowiednia jest w postaci płynnej), a potem jeszcze raz w ciągu dwóch godzin. To pomoże uzupełnić zapas glikogenu w mięśniach („paliwa”) i dostarczy aminokwasów niezbędnych do regeneracji i wzrostu.
  • Wystrzegaj się fast-foodów. Bardzo nieliczne bary i restauracje szybkiej obsługi mają w ofercie zdrową żywność.
  • Nie zapominaj o wodzie, szczególnie w lato. Nawet lekkie odwodnienie negatywnie wpłynie na twoje treningi. Zawsze pij więcej, niż uważasz, że potrzebujesz; staraj się wypijać osiem dużych szklanek wody dziennie.

Zasady racjonalnego odżywiania

Lubimy dogadzać podniebieniu. Mamy słabość do kotletów i innych smażonych mięs, do zawiesistych zup i ciast z ciężkimi kremami. Jemy nie tylko za tłusto i za słodko, ale również za dużo i za szybko. Stale przeciążony żołądek wprawdzie jakoś sobie radzi, ale do czasu. A kiedy zaczyna się buntować, sygnalizując swój bunt różnymi dolegliwościami, uświadamiamy sobie wreszcie, że mamy żołądek, wątrobę czy nerki, o które trzeba dbać, by mogły jak najdłużej i jak najsprawniej spełniać swoje funkcje.

A może warto wcześniej zadbać o swoje zdrowie, zerwać ze złymi nawykami i zacząć odżywiać się racjonalnie, czyli zdrowo? Główną zasadą w racjonalnym żywieniu jest uwzględnianie w codziennym jadłospisie wielu różnorodnych produktów. Im nasze pożywienie jest bardziej urozmaicone, tym mniejsza szansa, że zabraknie nam jakiegoś ważnego składnika odżywczego. Nie ma bowiem takiego produktu, który zawierałby wszystkie niezbędne składniki w odpowiedniej ilości i proporcji.

W zaplanowaniu prawidłowej, codziennej diety może być pomocna tzw. piramida racjonalnego żywienia. Obrazuje ona jakie produkty powinno się jadać codziennie w mniejszej lub większej ilości.

 

Piramida żywieniowa

 

Produkty zbożowe (pieczywo z mąki pełnoziarnistej, kasze, makarony, ryż) i ziemniaki, stanowiące źródło węglowodanów, witamin z grupy B, składników mineralnych, białka roślinnego i błonnika. Tych produktów powinniśmy zjadać 5 porcji (jedna porcja to np. kromka chleba lub średni ziemniak, albo pół filiżanki ryżu).

Warzywa i owoce, będące najbogatszym źródłem witamin, błonnika i składników mineralnych. Najlepiej zjadać dziennie 4 porcje warzyw (w sumie pół kg) i 3 porcje owoców.

Produkty nabiałowe (mleko, kefir, jogurt, sery), dostarczające najlepiej przyswajalnego wapnia, wysokowartościowego białka, witaminy B2. Wystarczą 2 porcje nabiału, np. szklanka mleka i ser.

Mięso, ryby, jaja, nasiona roślin strączkowych (1 porcja jednego z wymienionych produktów).

Zgodnie z zasadami piramidy racjonalnego żywienia najlepiej jadać codziennie produkty ze wszystkich wymienionych grup, najwięcej jednak z tej znajdującej się u podstawy piramidy i dwóch następnych. Jak z tego widać, w zdrowej diecie powinny przeważać pokarmy pochodzenia roślinnego, czyli zbożowe, warzywa i owoce. W mniejszej ilości są potrzebne produkty pochodzenia zwierzęcego – mleczne i mięsne. Oszczędnie należy stosować tłuszcze i cukry proste (dodane do produktów i potraw).

Równowaga kwasowo-zasadowa

Uwzględnianie w codziennym jadłospisie wielu różnorodnych produktów (roślinnych i zwierzęcych) jest również ważne dlatego, że taki sposób odżywiania umożliwia zachowanie równowagi kwasowo-zasadowej organizmu. Jedne produkty żywnościowe są bowiem kwasotwórcze, inne zasadotwórcze. Jeśli jemy tylko te pierwsze, a nie jadamy warzyw i owoców, które w większości są zasadotwórcze, doprowadzamy do zakwaszania organizmu.

W rozróżnieniu co jest kwaso-, a co zasadotwórcze, jest wiele nieporozumień. Produkty kwaśne, np. cytryny lub pomarańcze, są w naszym organizmie zasadotwórcze i można się nimi leczyć z nadkwasoty. Kwasotwórcze są natomiast wszystkie mięsa, łącznie z drobiem i rybami, oraz produkty mączne, kasze, płatki owsiane, soczewica, sery, jaja, a także, choć w mniejszym stopniu, orzechy włoskie, śliwki, borówki, oliwki. Owoce i warzywa w większości są zasadotwórcze (najbardziej suszone figi i morele). Zaskakujące jest to, że mleko, zarówno chude, tłuste, jogurt, kefir, skondensowane i w proszku, jest zawsze zasadotwórcze, a sery wyraźnie kwasotwórcze.

Równowaga kwasowo-zasadowa będzie w organizmie zachowana, jeśli np. chleb będziemy jadać z listkiem sałaty, posiekaną rzeżuchą, natką pietruszki lub szczypiorkiem, rzodkiewkami, pomidorem, a mięso obowiązkowo z warzywami – gotowanymi i surowymi.

Comments are closed.